زاوه - تاریخچهٔ ویرایش‌ها

Admin در ‏۱۳ دسامبر ۲۰۱۵، ساعت ۱۵:۱۸

2015-12-13T15:18:51Z

Golestani: «زاوه» را محافظت کرد ([ویرایش=فقط مدیران] (بی‌پایان) [انتقال=فقط مدیران] (بی‌پایان))

2015-01-08T06:40:36Z

«زاوه» را محافظت کرد ([ویرایش=فقط مدیران] (بی‌پایان) [انتقال=فقط مدیران] (بی‌پایان))

Golestani: صفحه‌ای تازه حاوی «{{جعبه اطلاعات روستای ایران |نام‌رسمی= زاوه |روی‌نقشه= آری |عرض‌جغرافیایی = 35...» ایجاد کرد

2015-01-08T06:40:30Z

صفحه‌ای تازه حاوی «{{جعبه اطلاعات روستای ایران |نام‌رسمی= زاوه |روی‌نقشه= آری |عرض‌جغرافیایی = 35...» ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

{{جعبه اطلاعات روستای ایران
|نام‌رسمی= زاوه
|روی‌نقشه= آری
|عرض‌جغرافیایی = 35٫272164
|طول‌جغرافیایی = 59٫465623
|تصویر=
|اندازه‌تصویر=
|برچسب‌تصویر=
|استان= خراسان رضوی
|شهرستان= زاوه
|بخش= جلگه زاوه
|دهستان= زاوه
|نام‌محلی= زَوَه
|نام‌های‌دیگر=
|نام‌های‌قدیمی= شهر زو، زوه
|سال‌بنیاد=
|جمعیت = 1778
|رشدجمعیت=
|تراکم‌جمعیت=
|زبان= پهلوی دری
|مذهب= شیعه اثنی عشری
|مساحت=
|ارتفاع=
|میانگین‌دما=
|میانگین‌بارش‌سالانه=
|شمارروزهای‌یخبندان=
|دهیار=
|ره‌آورد= [[زعفران]]
|پیش‌شماره=
|وب‌گاه=
|جمله‌خوشامد=
|پانویس=
}}

'''زاوه'''، هم اکنون نام روستایی در نزدیکی [[تربت حیدریه]] است. زاوه همچنین نام کهن شهر [[تربت حیدریه]]، احتمالاً تا پیش از قرن نهم هجری بوده است، و از آن زمان به نام [[قطب‌الدین حیدر]] به تدریج تربت قطب‌الدین حیدر و بعدها تربت حیدری نام گرفت و سرانجام، به [[تربت حیدریه]] معروف شد.{{سخ}}

زاوه همچنین نام شهرستانی در نزدیکی [[تربت حیدریه]] است. در این شهرستان روستایی به نام زاوه وجود دارد که از بزرگترین روستاهای این شهرستان است. روستای زاوه در سرشماری سال 1385 بالغ بر 486 خانوار و 1778 نفر جمعیت داشته است.<ref>{{یادکرد درگاه ملی آمار|۱۳۸۵}}</ref>

==آب و هوا==
تنوع آب و هوایی روستای زاوه متنوع است به نحوی که آب و هوای تابستانی آن تحت تاثیر اقلیم گرم و خشک کویری و آب و هوای زمستان آن تاثیر گرفته از سیکلون های هوای سرد است.<ref>{{یادکرد وب|نشانی = http://www.negahmedia.ir/media/show_video/47836 | عنوان=رسانه مجازی نگاه - استان خراسان رضوی}}</ref>
== اقتصاد ==
اقتصاد روستای زاوه بر مبنای کشاورزی و دامپروری است. مجصولات اصلی این روستا [[زعفران]] و [[انگور]] است.<ref>{{یادکرد وب|نشانی = http://www.khorasan.ir/zaveh/tabid/6451/Default.aspx |عنوان = معرفی زاوه|ناشر = وبسایت رسمی استانداری خراسان رضوی}}</ref> <ref>{{یادکرد وب|نشانی = http://islamiceconomics.aqlibrary.ir/index.php?option=com_content&view=article&id=881:1391-07-24-09-08-26&catid=8:1390-08-30-05-50-52&Itemid=7 |عنوان = نقش كشت محصول زعفران در اقتصاد روستايي(نمونه موردي: دهستان زاوه شهرستان زاوه)|ناشر = کتابخانه اقتصاد اسلامی}}</ref>
آب این روستا در قدیم از قناتی به نام [[قنات امرآباد]] تامین میشده است.<ref>{{یادکرد وب |نویسنده = |نشانی=http://www.iranhydrology.com/qanat/qanatlist.asp |عنوان=بانک اطلاعاتی قنات‌های کشور | ناشر = وزارت جهاد کشاورزی ایران |تاریخ = |تاریخ بازبینی=۴ تیر ۱۳۹۱ | پیوند بایگانی =http://www.webcitation.org/68eh0vxzx| تاریخ بایگانی = ۴ تیر ۱۳۹۱}}</ref>

== تاریخ ==
بر اساس باورهای افسانه ای بنای زاوه را به زوطهماسب نسبت داده اند که به احتمال فراوان مبنای این باور نزدیکی لغوی این دو بوده است و سند تاریخی دیگری بر صحت این مدعا وجود ندارد. بر اساس مطالعات تاریخی، اولین نشانه های زیست انسانی در زاوه به دوران [[ماقبل تاریخ]] باز میگردد. پس از آن نیز زاوه یکی از آبادی های پر رونق در قلمرو پارتیان بوده است. در صحت این ادعا میتوان گفت که بر اساس تواریخ، زاوه یکی از مناطقی بوده است که مورد لشکر کشی اعراب قرار گرفته است، که این خود دلیل خوبی بر قدمت و وجوداین شهر پیش از اسلام است. پس از حمله مغول، این منطقه نیز از تاخت و تاز مغولان مستثنی نشد. اما به روایت آثار تاریخی، مردم این ناحیه مقاومت بسیاری در مقابل مغولان داشته اند. قتل‌عام مردم زاوه از اولین قتل‌عام های مغول در ایران بوده است. تحت تاثیر این واقعه بود که [[مجیرالملک رخی]] و [[ضیاء زوزنی]] از وزرای خراسانی که خود از برخاستگان همین منطقه بودند با دشمن کنار آمده و مصلحت را در تسلیم دیدند. [[موید ثابتی]] در کتابی به نام [[تاریخ نیشابور]] تصویری از زاوه در این دوران را اینچنین به دست داده است:{{نقل قول|قبل از حمله مغول ولايت زاوه، مركز حكومت نشين جلگه قرائى بوده است و نيز نخستين شهرى بود كه به دست مغولان ويران، و مردم آن قتل‌عام شده اند.}} [[یاقوت حموی]] نیز زاوه را پیش از [[حمله مغول]] اینگونه توصیف کرده است:{{نقل قول|زاوه بعد الواوالمفتوحه من رساتيق نيشابور، كورة من كورهامشتمل علي مأتين و عشرين قريه و قد حول من قراها الي الرخ و ربع الشامات و قصبتها ، لبشيك.}} و نیز در کتبی مانند [[حدودالعالم]]، [[مرآت البلدان]]، [[حبیب السیر]]، [[اخبار افراد بشر]] از این ولایت به آبادانی و رونق یاده شده و در تمامی این کتب بر ویران ساختن آن به دست مغول مطالبی موجود است. همچنین در سال 743 هجری در این منطقه جنگی میان دولت [[شیعه مذهب]] سربداران و دولت سنی آل کورت در گرفت. این نبرد از آن رو که تاثیر سیاسی و ایدئولوژیکی گسترده ای در منطقه شرق کشور داشته است از اهمیت خاصی برخوردار است. جرقه جنگ زاوه قتل [[شیخ حسن جوری]] بود.<ref>دائرةالمعارف بزرگ اسلامی| سید علی آل داوود</ref> از آثار تاریخی زاوه میتوان به خانه [[عباس تربتی | ملا عباس تربتی]] اشاره کرد.<ref>{{یادکرد وب|نشانی = http://www.sabteahval-kh.ir/zaveh/tabid/3086/Default.aspx |عنوان = درباره زاوه|ناشر = وبسایت رسمی سازمان ثبت احوال}}</ref> <ref>{{یادکرد وب|نشانی = http://2.180.37.44/thcity/index.php?option=com_content&view=article&id=222:1390-05-12-05-10-38&catid=64:1390-05-05-04-16-14&Itemid=210 |عنوان = پیشینه تاریخی زاوه|ناشر = وبسایت رسمی شهرداری تربت حیدریه}}</ref>

== وجه تسمیه ==
وجه تسمیه زاوه نامعلوم است. زاوه را به نام شهر زو نیز نامیده اند. برخی از زاوه ای ها اعتقاد دارند زاوه همان سبای بلقیس است و اعتقاد به این دارند که سلیمان بن داوود تخت ملکه را از این منطقه به سرزمین [[بنی اسراییل]] برده است.احتمال دارد دلیل این اعتقاد افسانه ای این باشد که زاوه را زوه نیز میتوان خواند که آهنگی نزدیک به سبا دارد. اما در اینکه زاوه را در دوره ای شهر زو مینامیده اند تردیدی نیست.<ref> فرهنگ جغرافیایی ایران |گروه نویسندگان |ارتش شاهنشاهی| 1332 </ref>
بیهقی در خصوص نام زاوه گفته است: {{نقل قول|وجه تسمیه ٔ آن به زاوه آن است که مدخل آن از سوی هر یک از شعبها مشتمل است بر 220 قریه و بسیاری از قریه های آن به «رخ » و «ربعالشامات » تبدیل یافته و قصبه ٔ آن بیشک است . ازاین جا است محمدبن احمدبن مثنی بن سعید زاوهی.}}
زاوه را در زمانی زاوه سنجان نیز میگفته اند. چنین است که [[حمدالله مستوفی]] در جایی از کتابش گفته است:{{نقل قول|از مشهد تا زاوه ٔ سنجان 15 فرسنگ است و قطب الدین حیدر در زاوه است و شاه سنجان}} <ref>نزهة القلوب چ لیدن ج 3 ص 151</ref>

== منابع ==
* لغت‌نامه دهخدا: زاوه
* محمدرضا خسروی، [[جغرافیای تاریخی]] ولایت زاوه، مشهد، ۱۳۶۶
{{پانویس|۲}}

[[رده:مناطق مسکونی در شهرستان زاوه]]
[[رده:نام‌های پیشین شهرها]]

@@ سطر ۱: / سطر ۱: @@
 '''زاوه'''، هم اکنون نام روستایی در نزدیکی [[تربت حیدریه]] است. زاوه همچنین نام کهن شهر [[تربت حیدریه]]، احتمالاً تا پیش از قرن نهم هجری بوده است، و از آن زمان به نام [[قطب‌الدین حیدر]] به تدریج تربت قطب‌الدین حیدر و بعدها تربت حیدری نام گرفت و سرانجام، به [[تربت حیدریه]] معروف شد.{{سخ}}
 زاوه همچنین نام شهرستانی در نزدیکی [[تربت حیدریه]] است. در این شهرستان روستایی به نام زاوه وجود دارد که از بزرگترین روستاهای این شهرستان است. روستای زاوه در  سرشماری سال 1385 بالغ بر 486 خانوار و 1778 نفر جمعیت داشته است.<ref>{{یادکرد درگاه ملی آمار|۱۳۸۵}}</ref>
 == تاریخ ==
-بر اساس باورهای افسانه ای بنای زاوه را به زوطهماسب نسبت داده اند که به احتمال فراوان مبنای این باور نزدیکی لغوی این دو بوده است و سند تاریخی دیگری بر صحت این مدعا وجود ندارد. بر اساس مطالعات تاریخی، اولین نشانه های زیست انسانی در زاوه به دوران [[ماقبل تاریخ]] باز میگردد. پس از آن نیز زاوه یکی از آبادی های پر رونق در قلمرو پارتیان بوده است. در صحت این ادعا میتوان گفت که بر اساس تواریخ، زاوه یکی از مناطقی بوده است که مورد لشکر کشی اعراب قرار گرفته است، که این خود دلیل خوبی بر قدمت و وجوداین شهر پیش از اسلام است. پس از حمله مغول، این منطقه نیز از تاخت و تاز مغولان مستثنی نشد. اما به روایت آثار تاریخی، مردم این ناحیه مقاومت بسیاری در مقابل مغولان داشته اند. قتل‌عام مردم زاوه از اولین قتل‌عام های مغول در ایران بوده است. تحت تاثیر این واقعه بود که [[مجیرالملک رخی]] و [[ضیاء زوزنی]] از وزرای خراسانی که خود از برخاستگان همین منطقه بودند با دشمن کنار آمده و مصلحت را در تسلیم دیدند. [[موید ثابتی]] در کتابی به نام [[تاریخ نیشابور]] تصویری از زاوه در این دوران را اینچنین به دست داده است:{{نقل قول|قبل از حمله مغول ولايت زاوه، مركز حكومت نشين جلگه قرائى بوده است و نيز نخستين شهرى بود كه به دست مغولان ويران، و مردم آن قتل‌عام شده اند.}} [[یاقوت حموی]] نیز زاوه را پیش از [[حمله مغول]] اینگونه توصیف کرده است:{{نقل قول|زاوه بعد الواوالمفتوحه من رساتيق نيشابور، كورة من كورهامشتمل علي مأتين و عشرين قريه و قد حول من قراها الي الرخ و ربع الشامات و قصبتها ، لبشيك.}} و نیز در کتبی مانند [[حدودالعالم]]، [[مرآت البلدان]]، [[حبیب السیر]]، [[اخبار افراد بشر]] از این ولایت به آبادانی و رونق یاده شده و در تمامی این کتب بر ویران ساختن آن به دست مغول مطالبی موجود است. همچنین در سال 743 هجری در این منطقه جنگی میان دولت [[شیعه مذهب]] سربداران و دولت سنی آل کورت در گرفت. این نبرد از آن رو که تاثیر سیاسی و ایدئولوژیکی گسترده ای در منطقه شرق کشور داشته است از اهمیت خاصی برخوردار است. جرقه جنگ زاوه قتل [[شیخ حسن جوری]] بود.<ref>دائرةالمعارف بزرگ اسلامی| سید علی آل داوود</ref> از آثار تاریخی زاوه میتوان به خانه [[عباس تربتی | ملا عباس تربتی]] اشاره کرد.<ref>{{یادکرد وب|نشانی = http://www.sabteahval-kh.ir/zaveh/tabid/3086/Default.aspx |عنوان = درباره زاوه|ناشر = وبسایت رسمی سازمان ثبت احوال}}</ref> <ref>{{یادکرد وب|نشانی = http://2.180.37.44/thcity/index.php?option=com_content&view=article&id=222:1390-05-12-05-10-38&catid=64:1390-05-05-04-16-14&Itemid=210 |عنوان = پیشینه تاریخی زاوه|ناشر = وبسایت رسمی شهرداری تربت حیدریه}}</ref>
+بر اساس برخی باورها، بنای زاوه را به زوطهماسب نسبت داده اند که به احتمال فراوان مبنای این باور نزدیکی لغوی این دو بوده است و سند تاریخی دیگری بر صحت این مدعا وجود ندارد. بر اساس مطالعات تاریخی، اولین نشانه های زیست انسانی در زاوه به دوران [[ماقبل تاریخ]] باز میگردد. پس از آن نیز زاوه یکی از آبادی های پر رونق در قلمرو پارتیان بوده است. در صحت این ادعا میتوان گفت که بر اساس تواریخ، زاوه یکی از مناطقی بوده است که مورد لشکر کشی اعراب قرار گرفته است، که این خود دلیل خوبی بر قدمت و وجوداین شهر پیش از اسلام است. پس از حمله مغول، این منطقه نیز از تاخت و تاز مغولان مستثنی نشد. اما به روایت آثار تاریخی، مردم این ناحیه مقاومت بسیاری در مقابل مغولان داشته اند. قتل‌عام مردم زاوه از اولین قتل‌عام های مغول در ایران بوده است. تحت تاثیر این واقعه بود که [[مجیرالملک رخی]] و [[ضیاء زوزنی]] از وزرای خراسانی که خود از برخاستگان همین منطقه بودند با دشمن کنار آمده و مصلحت را در تسلیم دیدند. [[موید ثابتی]] در کتابی به نام [[تاریخ نیشابور]] تصویری از زاوه در این دوران را اینچنین به دست داده است:{{نقل قول|قبل از حمله مغول ولايت زاوه، مركز حكومت نشين جلگه قرائى بوده است و نيز نخستين شهرى بود كه به دست مغولان ويران، و مردم آن قتل‌عام شده اند.}} [[یاقوت حموی]] نیز زاوه را پیش از [[حمله مغول]] اینگونه توصیف کرده است:{{نقل قول|زاوه بعد الواوالمفتوحه من رساتيق نيشابور، كورة من كورهامشتمل علي مأتين و عشرين قريه و قد حول من قراها الي الرخ و ربع الشامات و قصبتها ، لبشيك.}} و نیز در کتبی مانند [[حدودالعالم]]، [[مرآت البلدان]]، [[حبیب السیر]]، [[اخبار افراد بشر]] از این ولایت به آبادانی و رونق یاده شده و در تمامی این کتب بر ویران ساختن آن به دست مغول مطالبی موجود است. همچنین در سال 743 هجری در این منطقه جنگی میان دولت [[شیعه مذهب]] سربداران و دولت سنی آل کورت در گرفت. این نبرد از آن رو که تاثیر سیاسی و ایدئولوژیکی گسترده ای در منطقه شرق کشور داشته است از اهمیت خاصی برخوردار است. جرقه جنگ زاوه قتل [[شیخ حسن جوری]] بود.<ref>دائرةالمعارف بزرگ اسلامی| سید علی آل داوود</ref> از آثار تاریخی زاوه میتوان به خانه [[عباس تربتی | ملا عباس تربتی]] اشاره کرد.<ref>{{یادکرد وب|نشانی = http://www.sabteahval-kh.ir/zaveh/tabid/3086/Default.aspx |عنوان = درباره زاوه|ناشر = وبسایت رسمی سازمان ثبت احوال}}</ref> <ref>{{یادکرد وب|نشانی = http://2.180.37.44/thcity/index.php?option=com_content&view=article&id=222:1390-05-12-05-10-38&catid=64:1390-05-05-04-16-14&Itemid=210 |عنوان = پیشینه تاریخی زاوه|ناشر = وبسایت رسمی شهرداری تربت حیدریه}}</ref>
 == وجه تسمیه ==

→ نسخهٔ قدیمی‌تر	نسخهٔ ‏۸ ژانویهٔ ۲۰۱۵، ساعت ۰۶:۴۰
(بدون تفاوت)