خاورمیانه - تاریخچهٔ ویرایش‌ها

Admin در ‏۶ دسامبر ۲۰۱۵، ساعت ۱۱:۵۵

2015-12-06T11:55:24Z

Golestani: «خاورمیانه» را محافظت کرد ([ویرایش=فقط مدیران] (بی‌پایان) [انتقال=فقط مدیران] (بی‌پایان))

2015-01-07T13:29:08Z

«خاورمیانه» را محافظت کرد ([ویرایش=فقط مدیران] (بی‌پایان) [انتقال=فقط مدیران] (بی‌پایان))

188.159.37.188: صفحه‌ای تازه حاوی «{{بدون منبع}} پرونده:Middle East (orthographic projection).svg|چپ|250px|بندانگشتی|منطقهٔ جغرا...» ایجاد کرد

2015-01-07T13:28:44Z

صفحه‌ای تازه حاوی «{{بدون منبع}} پرونده:Middle East (orthographic projection).svg|چپ|250px|بندانگشتی|<center>منطقهٔ جغرا...» ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

{{بدون منبع}}
[[پرونده:Middle East (orthographic projection).svg|چپ|250px|بندانگشتی|<center>منطقهٔ جغرافیایی خاور میانه، واقع در جنوب غربی قاره [[آسیا]] که دربرگیرندهٔ کشورهای بین [[مصر]] و [[ایران]] است.</center>]]
'''خاورمیانه''' منطقه‌ای است که سرزمین‌های میان [[دریای مدیترانه]] و [[خلیج فارس]] را شامل می‌شود. خاورمیانه بخشی از [[آفریقا]]-[[اوراسیا]] یا به طور خاص [[آسیا]] شمرده می‌شود و در برخی موارد جزیی از [[آفریقای شمالی]] را در برمی‌گیرد. این ناحیه گروه‌های فرهنگی و نژادی گوناگونی از قبیل فرهنگ های [[عربی]]، [[مردمان ترک|ترکی]]، بربرها، [[مردم ایران|اقوام ایرانی]]([[فارس ها|فارسی]]، [[کردها|کردی]]، [[آذری ها|آذری]] و [[بلوچ ها|بلوچی]])، [[اسراییل|اسراییلی]] و [[آشوری]] را در خود جای داده‌است. زبان‌های اصلی این منطقه عبارت است از [[عربی]]، [[فارس ها|فارسی]]، [[کردها|کردی]]، [[آذری ها|آذری]]، [[بلوچ ها|بلوچی]]، [[زبان‌های ترکی|ترکی]]، [[عبری]] و [[زبان آشوری]]. در بعضی زمینه‌ها واژه بسط یافته خاورمیانه به تازگی شامل کشورهای [[افغانستان]]، [[پاکستان]]، [[قفقاز]]، [[آسیای مرکزی]] و [[آفریقای شمالی]] شده است که علاوه بر آنچه یاد شد زبان [[اردو]] و [[زبان پشتو|پشتو]] را نیز در بر می‌گیرد.

بسیاری از تعریف‌های «خاورمیانه» - چه در کتابهای مرجع و چه در اصطلاح عامیانه - آن را ناحیه‌ای در [[آسیا|جنوب غربی آسیا]] و دربرگیرنده‌ی کشورهای بین [[ایران]] و [[مصر]] معرفی می‌کنند. با این که بخش بیش‌تر کشور مصر (به جز [[صحرای سینا]]) در آفریقای شمالی واقع شده ولی آن را جزو «خاور میانه» می‌دانند. کشورهای شمال آفریقا از قبیل [[لیبی]]، [[تونس]] و [[مراکش]] بر خلاف خاورمیانه، در رسانه‌های عمومی کشورهای آفریقای شمالی خوانده می‌شوند.

== تاریخ ==
خاورمیانه از نخستین خاستگاه‌های تمدن جهان بوده‌است. بسیاری از باورها و آیین‌های جهان از اینجا برخاسته‌اند، نخستین یافته‌های آدمی در اینجا بوده، و نخستین قانون‌های جهان در اینجا نوشته شده‌است.

خاورمیانه از میانه [[قرن بیستم]]، مرکز توجه جهانی و شاید حساسترین منطقه جهان از نظر استراتژیکی، اقتصادی، سیاسی و فرهنگی بوده‌است و مکان کشمکشهای دراز مدت [[اعراب]] و [[اسرائیل]] است. خاورمیانه زادگاه ادیان مهمی چون [[اسلام]]، [[یهودیت]]، [[مسیحیت]] و ادیان غیر ابراهیمی مثل [[زرتشت]]، [[آیین مهر]] و [[مانوی]]است.

== مرزها ==
[[پرونده:MiddleEast.png|بندانگشتی|300px|نقشه کشورهایی که مجموعا به آنها خاورمیانه گفته می‌شود.]]
اصطلاح خاورمیانه شناسندهٔ منطقه‌ای فرهنگی است، در نتیجه مرز مشخصی برای آن وجود ندارد. به طور کلی کشورهای این منطقه عبارت‌اند از:

{{JOR}}، {{UAE}}، {{IRI}}، {{BHR}}، {{TUR}}، {{SYR}}، {{IRQ}}، {{KSA}}، {{OMA}}، {{QAT}}، {{KUW}}، {{LBN}}، {{EGY}}، {{YEM}}، و {{پرچم|فلسطین}}
(که از [[نهر]] تا [[بحر]] است.)

کشورهای غربی این منطقه ({{ALG}}، {{TUN}}، {{LBY}} و [[مراکش]]) به دلیل وابستگی شدید تاریخی و فرهنگی پیشتر بخشی از خاورمیانه شمرده می‌شوند. [[سودان]] نیز یکی از این کشورها به شمار می‌آید. کشورهای آفریقایی {{MRT}} و {{SOM}} نیز پیوندهایی با خاورمیانه دارند. {{TUR}} و {{CYP}} که از نظر جغرافیایی درون و یا نزدیک این منطقه هستند، خود را بخشی از اروپا می‌دانند. ایران را مرز شرقی خاورمیانه می‌انگارند، البته {{AFG}} را نیز از کشورهای این بخش بندی به شمار می‌آورندکه درقلب آسیا موقعیت دارد.

== اصطلاح اروپایی ==
خاورمیانه واژه‌ای است که اروپاییان به این منطقه با توجه به موقعیت جغرافیایی خودشان اطلاق کرده‌اند در حالی که این منطقه تقریباً در مرکز خشکی‌های زمین و نقشهٔ سیاسی جهان است و نه در شرق مرکزی یا همان خاورمیانه. خاورمیانه از نظر جغرافیایی و به طور حقیقی باید در مرکز آسیا باشد نه [[جنوب غربی آسیا]] به علاوهٔ مصر.

برخی افراد از واژهٔ خاورمیانه به دلیل [[اروپامحوری]] بودن آن انتقاد می‌کنند. این منطقه تنها از دید [[اروپای غربی]]، در مشرق واقع شده در حالیکه همین منطقه برای یک [[هند|هندی]] منطقه‌ای غربی و برای یک [[روسیه|روسی]] در جنوب واقع شده‌است.

واژهٔ «میانه» نیز بدلیل برداشتهای مختلف باعث سردرگمی‌هایی شده‌است. قبل از [[جنگ جهانی اول]] اصطلاح [[خاور نزدیک]] در انگلیسی به مناطق [[بالکان]] و [[امپراتوری عثمانی]] اطلاق می‌شد در حالیکه اصطلاح خاورمیانه شامل سرزمینهای [[ایران]]، [[افغانستان]]، [[آسیای مرکزی]]، [[ترکستان]] و [[قفقاز]] بود. همچنین اصطلاح [[خاور دور]] به کشورهای شرق آسیا نظیر [[چین]]، [[ژاپن]]، دو [[کره]]، [[هنگ‌کنگ]]، [[تایوان]] و غیره اطلاق می‌شد.

با نابودی امپراتوری عثمانی در سال ۱۲۹۷ خورشیدی، دیگر اصطلاح خاور نزدیک کاربرد زیادی نداشت و این در حالی بود که اصطلاح خاور میانه به کشورهای تازه بنیاد [[جهان اسلام]] اطلاق شد. با این حال استفاده از اصطلاح خاور نزدیک توسط برخی رشته‌های دانشگاهی نظیر [[باستان‌شناسی]] و تاریخ کهن زنده شد. (مراجعه کنید به [[خاور نزدیک باستان]]).

اصطلاح خاورمیانه آنگاه رواج یافت که بخش‌های انگلیسی و فرانسوی‌زبان از آن استفاده کردند. در [[زبان فارسی]] نیز در دهه‌های گذشته همین اصطلاح اروپامحور را بی‌چون‌وچرا و بدون در نظر گرفتن دیدگاه خود در اینباره که اصطلاح «جنوب غربی آسیا» که بامعنا و از نظر جغرافیایی درست است برای این منطقه مناسب است. اما ایران و سایر کشورهای جهان بدون هیچ دلیل موجهی اصطلاح خاورمیانه را به به طور مستقیم از فرانسوی و انگلیسی کپی کردند.

== نواحی خاورمیانه ==
[[پرونده:Middle East Cultural Historical Zones.svg|250px|بندانگشتی|نقشه‌ای از محورهای تاریخی-فرهنگی خاورمیانه]]
* [[قفقاز]] - [[گرجستان]]، [[آذربایجان]]، [[ارمنستان]]
* [[فلات ایران]]
* [[آناتولی]] - [[ترکیه]]
* [[دریای مدیترانه]] - [[قبرس]]
* [[شبه جزیره عربستان]]، نگاه کنید به:حاشیه خلیج فارس - [[عربستان سعودی]]، [[قطر]]، [[امارات متحده عربی]]، [[عمان]]، [[عراق]]، [[بحرین]]، [[یمن]]
* [[خاور]] - [[اسرائیل]]، [[اردن]]، [[سوریه]]، [[لبنان]]، [[فلسطین]]، [[شبه جزیره سینا]]

[[نقشه خاورمیانه جدید]]

== اقتصاد ==

خاورمیانه از مناطقی است که به دلیل برخورداری از ذخایر عظیم [[نفت]]، یک منبع انرژی برای جهان به شمار می‌رود. [[عربستان]]، [[ایران]]، [[عراق]]، [[کویت]]، [[امارات متحده عربی]] از کشورهایی هستند که دارای بزرگترین منابع نفت در جهان هستند. خاورمیانه همچنین دارای ذخایر عظیم [[گاز طبیعی]] است. [[ایران]] و [[قطر]] به ترتیب اولین و دومین ذخایر [[گاز طبیعی]] در جهان را دارند. اقتصاد کشورهای نفت خیز خاورمیانه بیشتر تک محصولی و به صادرات نفت وابسته است و کمتر از منابع نفت در بخش صنعتی این کشورها استفاده می‌شود. [[یمن]] یکی از کشورهای فقیر این منطقه به شمار می‌رود.

تمامی کشورهای تولیدکننده نفت خاورمیانه در گروه کشورهای [[منا]] دسته‌بندی می‌شوند.

== پیوند به بیرون ==
{{ویکی‌سفر}}
* [http://www.bbc.co.uk/persian/news/cluster/2006/07/060716_middle-east-crisis.shtml بحران خاورمیانه]
* [http://www.dw-world.de/chinfootball/dw/article/0,,3988447,00.html زندگی روزمره در خاورمیانه]
* [http://www.dw-world.de/dw/article/0,,4030116,00.html سرزمین‌های اسلام و نظریهٔ بحران هویت آنها]
* [http://symbolictruth.fateback.com/ Symbolic Truth Middle East Graphics site]
{{مناطق جهان}}

[[رده:خاورمیانه|خاورمیانه]]
[[رده:آسیا]]
[[رده:آسیای غربی]]
[[رده:آفریقای شمالی]]
[[رده:جغرافیای غرب آسیا]]

@@ سطر ۱: / سطر ۱: @@
 '''خاورمیانه''' منطقه‌ای است که سرزمین‌های میان [[دریای مدیترانه]] و [[خلیج فارس]] را شامل می‌شود. خاورمیانه بخشی از [[آفریقا]]-[[اوراسیا]] یا به طور خاص [[آسیا]] شمرده می‌شود و در برخی موارد جزیی از [[آفریقای شمالی]] را در برمی‌گیرد. این ناحیه گروه‌های فرهنگی و نژادی گوناگونی از قبیل فرهنگ های [[عربی]]، [[مردمان ترک|ترکی]]، بربرها، [[مردم ایران|اقوام ایرانی]]([[فارس ها|فارسی]]، [[کردها|کردی]]، [[آذری ها|آذری]] و [[بلوچ ها|بلوچی]])، [[اسراییل|اسراییلی]] و [[آشوری]] را در خود جای داده‌است. زبان‌های اصلی این منطقه عبارت است از [[عربی]]، [[فارس ها|فارسی]]، [[کردها|کردی]]، [[آذری ها|آذری]]، [[بلوچ ها|بلوچی]]، [[زبان‌های ترکی|ترکی]]، [[عبری]] و [[زبان آشوری]]. در بعضی زمینه‌ها واژه بسط یافته خاورمیانه به تازگی شامل کشورهای [[افغانستان]]، [[پاکستان]]، [[قفقاز]]، [[آسیای مرکزی]] و [[آفریقای شمالی]] شده است که علاوه بر آنچه یاد شد زبان [[اردو]] و [[زبان پشتو|پشتو]] را نیز در بر می‌گیرد.
@@ سطر ۷: / سطر ۵: @@
 == تاریخ ==
 خاورمیانه از نخستین خاستگاه‌های تمدن جهان بوده‌است. بسیاری از باورها و آیین‌های جهان از اینجا برخاسته‌اند، نخستین یافته‌های آدمی در اینجا بوده، و نخستین قانون‌های جهان در اینجا نوشته شده‌است.
 == اصطلاح اروپایی ==
@@ سطر ۲۹: / سطر ۱۶: @@
 اصطلاح خاورمیانه آنگاه رواج یافت که بخش‌های انگلیسی و فرانسوی‌زبان از آن استفاده کردند. در [[زبان فارسی]] نیز در دهه‌های گذشته همین اصطلاح اروپامحور را بی‌چون‌وچرا و بدون در نظر گرفتن دیدگاه خود در اینباره که اصطلاح «جنوب غربی آسیا» که بامعنا و از نظر جغرافیایی درست است برای این منطقه مناسب است. اما ایران و سایر کشورهای جهان بدون هیچ دلیل موجهی اصطلاح خاورمیانه را به به طور مستقیم از فرانسوی و انگلیسی کپی کردند.
 [[رده:خاورمیانه|خاورمیانه]]

→ نسخهٔ قدیمی‌تر	نسخهٔ ‏۷ ژانویهٔ ۲۰۱۵، ساعت ۱۳:۲۹
(بدون تفاوت)