باکو - تاریخچهٔ ویرایش‌ها

Admin در ‏۵ دسامبر ۲۰۱۵، ساعت ۰۹:۱۸

2015-12-05T09:18:57Z

Admin در ‏۵ دسامبر ۲۰۱۵، ساعت ۰۹:۱۷

2015-12-05T09:17:38Z

نمایش تغییرات

Golestani: «باکو» را محافظت کرد ([ویرایش=فقط مدیران] (بی‌پایان) [انتقال=فقط مدیران] (بی‌پایان))

2015-01-07T06:44:49Z

«باکو» را محافظت کرد ([ویرایش=فقط مدیران] (بی‌پایان) [انتقال=فقط مدیران] (بی‌پایان))

188.159.32.161: صفحه‌ای تازه حاوی «{{منابع غیرقابل اطمینان}} {{باکو}} پرونده:BAKU-1.jpg|بندانگشتی|350px|باکو نمایی از سا...» ایجاد کرد

2015-01-06T15:50:24Z

صفحه‌ای تازه حاوی «{{منابع غیرقابل اطمینان}} {{باکو}} پرونده:BAKU-1.jpg|بندانگشتی|350px|باکو نمایی از سا...» ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

{{منابع غیرقابل اطمینان}}
{{باکو}}
[[پرونده:BAKU-1.jpg|بندانگشتی|350px|باکو نمایی از ساحل آبشرون]]
'''باکو''' (به [[ترکی آذربایجانی]]: Bakı )، پایتخت [[جمهوری آذربایجان]]، بزرگترین شهر و همچنین بزرگترین بندر این کشور است. این شهر بر ساحل غربی [[دریای خزر]] در شبه جزیره [[آب‌شوران]] قرار دارد و یکی از مناطق نفت‌خیز جهان می‌باشد.
باکو پر جمعیّت‌ترین<ref>[http://www.xpatulator.com/outside.cfm?lid=16 Azerbaijan, Baku - cost of living]</ref> شهر قفقاز است. وجود تعداد بسیاری از پارک‌های ساحلی و برگزاری برنامه‌های متعدد هنری از جمله [[موسیقی]]، [[تئاتر]] و [[اپرا]] جذبه خاصی به این شهر داده‌است.

بخش قدیمی شهر باکو [[ایچری شَهَر(باکو)|(İçəri Şəhər ''ایچری شَهَر'')]]، همراه با برج و حصار قلعه شهر به خوبی از [[سده‌های میانه]] بجا مانده و یکی از آثار ثبت شده در [[یونسکو]] به عنوان میراث فرهنگ جهانی است.<ref>{{یادکرد|فصل=|کتاب=|ناشر= |چاپ= |شهر= |کوشش= |ویرایش= |سال=|شابک=|نویسنده= |نویسندگان سایر بخش‌ها=|ترجمه=|صفحه= |زبان=en |مقاله= [http://bakucity.az/main/index_en.html The Executive Power of Baku City] |ژورنال= |نشریه=Bakucity.az |تاریخ= |دوره= |شماره= |شاپا=}} Retrieved on 2009-05-22. </ref>. جمعیت شهری در ابتدای سال ۲۰۰۹ حدود ۲٫۰۴ میلیون نفر برآورد شده است.<ref name=pop>{{یادکرد|فصل=|کتاب=|ناشر= |چاپ= |شهر= |کوشش= |ویرایش= |سال=|شابک=|نویسنده= |نویسندگان سایر بخش‌ها=|ترجمه=|صفحه= |زبان=en |مقاله= [http://www.azstat.org/statinfo/demoqraphic/en/2_2.shtml Population by economic and administrative regions, urban settlements at the beginning of the ۲۰۰۹] |ژورنال= |نشریه= |تاریخ= |دوره= |شماره= |شاپا=}} Retrieved on 2009-11-21. </ref>. در ابتدای سال ۲۰۰۳ بیش از ۱۵۳ هزار نفر از آوارگان داخلی (ناشی از [[جنگ قره باغ]]) و هچنین ۹۴ هزار نفر پناهنده خارجی در این شهر علاوه بر جمعیت اصلی وجود داشته‌اند.<ref>{{ru icon}}{{یادکرد|فصل=|کتاب=|ناشر= |چاپ= |شهر= |کوشش= |ویرایش= |سال=|شابک=|نویسنده= |نویسندگان سایر بخش‌ها=|ترجمه=|صفحه= |زبان=en |مقاله= [http://www.baku-online.com/ru/baku.htmhttp://web.archive.org/web/20070701132551/http://www.baku-online.com/ru/baku.htm Баку] |ژورنال= |نشریه= |تاریخ= 2007-07-01|دوره= |شماره= |شاپا=}} Retrieved on 2007-07-15. </ref>.

در سال ۲۰۰۷ و در نشست وزرای فرهنگی اعضای [[سازمان کنفرانس اسلامی]]، باکو به عنوان پایتخت [[فرهنگ اسلامی]] برای سال ۲۰۰۹ اعلام شد<ref>[http://en.apa.az/print.php?id=94244 APA Azeri Press Agency]</ref>. در سال ۲۰۰۰ بخش قدیمی باکو ([[ایچری شَهَر(باکو)|(İçəri Şəhər ''ایچری شَهَر'')]]) بعلاوه [[سرای شروانشاهان]] (به [[ترکی آذربایجانی]]، شیروانشاهلار سارایی) و [[قلعه دختر (باکو)|قلعه دختر]] به عنوان [[میراث جهانی یونسکو]] به ثبت رسیده‌اند.

باکو دارای ۱۱ منطقه شهری (اداری) شامل [[عزیزبایف]]، [[بیناغدی]]، [[قاراداغ]]، [[نریمانف]]، [[نسیمی]]، [[نظامی]]، [[صبالی]]، [[صابونچی]]، [[ختایی]]، [[سوراخانی]] و [[یاسامال]] و نیز ۴۸ [[شهر]] می باشد. شهرهای بناشده در جزایر موجود در [[خلیج باکو]] و شهر [[صخره‌های نفتی]] یا [[نفت داشلاری]] که در دریا ساخته شده‌اند و خارج از باکو و در داخل [[دریای خزر]] قرار دارند جز این ۴۸ شهر می باشند<ref>{{یادکرد|فصل=|کتاب=|ناشر= |چاپ= |شهر= |کوشش= |ویرایش= |سال=|شابک=|نویسنده= |نویسندگان سایر بخش‌ها=|ترجمه=|صفحه= |زبان=en |مقاله= [//en.wikipedia.org/wiki/baku ] |ژورنال= |نشریه= |تاریخ= |دوره= |شماره= |شاپا=}} Retrieved on 2009-05-22. </ref> .

== نام ==
{{اصلی|ریشه نام باکو}}
برخی از فرهنگ‌ها و منابع باکو را مخفف [[باکویه]] یا [[بادکوبه]] فارسی می‌دانند.<ref>{{یادکرد
|کتاب=فرهنگ معین، جلد پنجم |نویسنده = دکتر معین |ناشر =انتشارات امیرکبیر|شهر=تهران |صفحه=۲۳۳ }}</ref>

== تاریخچه ==
[[پرونده:Muhammad Mosque, Baku, 2006.jpg|بندانگشتی|چپ|230px|[[شهر قدیمی (باکو)|شهر قدیمی باکو]] همره با سرای [[شروانشاهان]]]]

اولین شواهد مستند مرتبط با باکو به [[قرن ششم]] میلادی برمی گردد.<ref>{{یادکرد|فصل=|کتاب=|ناشر= |چاپ= |شهر= |کوشش= |ویرایش= |سال=|شابک=|نویسنده= |نویسندگان سایر بخش‌ها=|ترجمه=|صفحه= |زبان=en |مقاله= [http://worldheritage.heindorffhus.dk/frame-AzerbaijanBaku.htmhttp://web.archive.org/web/20080102011734/http://worldheritage.heindorffhus.dk/frame-AzerbaijanBaku.htm Azerbaijan - Walled City of Baku with the Shirvanshah's Palace...] |ژورنال= |نشریه= |تاریخ= 2008-01-02|دوره= |شماره= |شاپا=}} Retrieved on 2007-10-14. </ref>. و از آنجا که از آن زمان اغلب بخشی از [[شاهنشاهی ایران|شاهنشاهی‌های ایرانی]] بوده‌است، پیوند تاریخی با آن ها دارد. پس از این که زمین لرزۀ بزرگی در قرن 12 میلادی [[شماخی]] پایتخت [[شروانشاهان]] را ویران نمود، [[آهسیتان اول]] باکو را به عنوان پایتخت جدید برگزید. در زمان [[ساسانیان]] حضور و نفوذ عنصر ایرانی در کرانه‌های [[اران]] از [[تالش]] و باکو تا دربند بسیار قوی و چشمگیر بود.<ref name=autogenerated2>[http://www.iranicaonline.org/newsite/articles/v3f6/v3f6a004.html دانشنامه ایرانیکا، سرواژه باکو]</ref>

در دورۀ [[شروانشاهان]]، باکو بخشی از [[شروان]] بود. شروان مانند بقیۀ اران بخشی از سرزمین آذربایجان نبود. آذربایجان به منطقۀ جنوب رود [[ارس]] گفته می‌شد.باکو پایتخت [[شیروانشاهان]] در سده‌های ۱۴ و ۱۵ میلادی بود و بعد بخشی از ایران [[صفویان|صفوی]] شد.

حکومت [[عثمانی]] در قرن ۱۶ میلادی طی دوره‌ای کوتاه به قسمت اعظم [[قفقاز]] از جمله باکو حاکم بود. [[نادرشاه]] [[افشار]] توانست این قسمت از [[آران]]، [[گرجستان]] و منطقۀ [[ارمنستان]] فعلی را دوباره به ایران بازگرداند. در [[جنگ‌های ایران و روس]] در زمان [[فتح علی شاه]] این ناحیه بر اساس [[عهدنامه گلستان]] و [[ترکمان چای]] از ایران جدا و به دست روس‌ها افتاد و باکو در اواخر قرن نوزدهم و دهۀ اول قرن بیستم از بزرگ‌ترین مناطق تولید نفت جهان بود.

== اشارات قدیمی ==
باکو یا بادکوبه، کرسی آران بر ساحل غربی دریای خزر قرار دارد. باکوی بزرگ مشتمل بر شبه جزیره [[آب‌شوران]] است، و دارای بندرگاهی بزرگ و چندین نهاد فرهنگی است. نامش در مآخذ اسلامی به صورت باکویه، با کوه نیز ضبط شده‌است.

[[پرونده:Baku_Maiden_Tower.jpg|left|thumb|240x240px|
[[قلعه دختر (باکو)|قلعه دختر]]، از آثار ایرانی باکو از دورهٔ [[ساسانیان]]<ref>عباسقلی آقا باکیخانوف، گلستان ارم، چاپ عبدالکریم علیزاده و دیگران، باکو ۱۹۷۰، ص XI، نقل‌شده در: [http://www.encyclopaediaislamica.com/madkhal2.php?sid=304 دانشنامهٔ جهان اسلام]</ref>.
]]
اول بار در سدهٔ پنجم میلادی ذکر این شهر رفته‌است. مردم آن مانند بقیه مردم ایران آن روز [[زرتشتی]] بودند و برای آتش احترام قائل بودند.
شعله‌های دائمی باکو که منبع آنها گازهائی بوده که از چاهها بیرون می‌آمده‌است بر سنت نیایش به آتش در منطقه تأثیر داشته و و شهر دارای آرامگاه‌های زردشتی بوده‌است. از جنبه‌های سیاسی مدتها تابع شروانشاهان بود، و پس از انقراض این دودمان (۹۵۷ هـ.ق) به تصرف صفویه در آمد. بعداً مدت کوتاهی تحت استیلای ترکان عثمانی بود (۱۵۸۳_۱۶۰۶ م)؛ دیگر بار به دست ایران افتاد و سرانجام در ۱۸۰۶ بتصرف [[روسیه]] در آمد؛ [[معاهده گلستان]] (۱۸۱۳)رسماً آن را به روسیه واگذاشت. صنایع نفت آن در اواخر قرن ۱۹ میلادی آغاز شد و باعث توسعه سریع آن شهر گردید. (مصاحب)

کتب و منابع قدیمی اسلامی به‌طور چکیده باکو را این‌گونه توصیف کرده‌اند (به نقل از لغت‌نامهٔ دهخدا):

باکو یا باکویه شهری است به عجم به شمال ایران در شبه جزیره آب‌شوران.
این شهر را انوشیروان بنا کرد و دارای آتشکده معتبری بود و معادن نفت آنجا مشهور است. بزرگ‌ترین معدن نفت ایران‌زمین در باکویه واقع است و در آن آتش همیشه فروزان بوده است. مردمش اگرچه ترک‌زبانند اما لغت مخصوص<ref>منظور [[تاتی اران|فارسی تاتی]] است که هنوز در پیرامون باکو رایج است.</ref> نیز دارند، حاصلش زعفران و نفت سیاه.<ref name="autogenerated1">[http://www.mibosearch.com/Dictionary.aspx?wId=56064&DicName=dehkhoda&word=%D8%A8%D8%A7%DA%A9%D9%88 لغت‌نامهٔ دهخدا، سرواژهٔ باکو]، به نقل از منابع قدیمی.</ref>

باکو در پیرامون جزیره الله‌اکبر واقع است.آبش قلیل و خوشگوار و هوایش به گرمی مایل و زمینش ریگزار است. از بناهای [[انوشیروان]] و حصارش از [[شیروان‌شاهان|شاهان شیروان]] است. این محل در نزد زرتشتیان از زمان‌های بسیار قدیم سرزمینی مقدس شناخته شده‌است و امروز نیز (زمان تالیف [[قاموس‌الاعلام ترکی]]) جمعی از زرتشتیان در آن جا سکونت دارند. کاخی بزرگ از آثار زمان [[شاه عباس صفوی]] در آن‌جا هست.<ref name="autogenerated1" />

اطراف بادکوبه دریاچه‌های نمکین زیاد دارد و بیست و پنج پارچه دیه در ناحیه بادکوبه می‌باشد. از ابنیه قدیمه که در آنجا ملاحظه می‌شود برجی است بسیار مرتفع که موسوم به [[برج دختر]]. در ۱۷۳۵ م./۱۱۴۸ ه'. ق. دولت ایران آن را از تصرف روس خارج و مسترد نمود و در ۱۸۰۵ یکباره بادکوبه بتصرف [[روس]] درآمد و آن جا را شهر نظامی و بندرگاه نمودند.<ref name="autogenerated1" />

باکو از جمله شهرهایی است که بر طبق [[عهدنامه گلستان]] و سپس [[عهدنامه ترکمانچای]] (۱۲۲۸ ه'. ق.) بعد از شکست [[عباس میرزا]] نایب السلطنه در جنگ‌های ایران و روسیه، از ایران جدا گردید و به روسیه سپرده شد.
شهری است باحصانت و مستحکم، قلعه قدیمی از بنای ایرانیان در این شهر موجود است، بازار مسلمین در قلعه واقع شده‌است.
لفظ باکو ماخوذ از کلمه بغ (خدا) است{{مدرک}} و برج دختر که در باکو است برجی مربوط به معبد [[آناهیتا]] بوده{{مدرک}} که در آن شهر وجود داشته و همچنین همه امکنه و ابنیه‌ای که بنام «دختر» شهرت یافته‌اند معابدی برای ناهید بوده‌اند.
با آنکه در زبان مردمان خود آران و در کتابهای روسی و ترکی نام شهر «باکو» است. شکل بادکوبه گویا از زمان صفویه پیدا شده‌است.<ref name="autogenerated1" />

== اماکن تاریخی و توریستی ==
* [[قلعه دختر (باکو)|قلعه دختر]]
* [[ایچری شَهَر(باکو)]]
* [[پارک مفاخر باکو]]

== ==

== شهرهای خواهرخوانده ==

{| border="۱" cellpadding="۲" style="margin:۰ ۰ ۱em 1em; background:#fff; border:1px #aaa solid; border-collapse:collapse; font-size:۹۰٪;"
|-
! style="width:۱۵۰px; background:#f9f9f۹;"|شهر
! style="width:۱۵۰px; background:#f9f9f۹;"|کشور
! style="width:۱۵۰px; background:#f9f9f۹;"|از سال
|-
|'''[[داکار]]'''
|{{flagicon|Senegal}} [[سنگال]]
|از ۱۹۶۷<ref name=ANL>{{cite web |url=http://www.anl.az/el/m/ks.htm |title= АЗЕРБАЙДЖАН В МЕЖДУНАРОДНЫХ КУЛЬТУРНЫХ СВЯЗЯХ(۱۹۴۶-۱۹۹۰ гг.)|trans_title= Azerbaijan's cultural affairs (۱۹۴۶-۱۹۹۰)|author= Musa Gasymly|year= ۲۰۰۵ |location= [[تفلیس]]|publisher= Artanuchi|accessdate=۲۰۱۰-۰۲-۰۴}}</ref><ref name=Azeuro>{{cite news
| url= http://vyshka.azeurotel.com/arxiv/2008/29/2.html
| title= ВСЕ ОСТАЕТСЯ ЛЮДЯМ
| trans_title= Everything remains for people
| publisher= Vyshka
| author =
| date=۲۰۰۸-۰۷-۲۵
| volume=۲۹
| issue=۱۹۷۲۵
| accessdate=۲۰۱۰-۰۲-۰۴
}}</ref>
|-
|'''[[ناپل]]'''
|{{flagicon|Italy}} [[ایتالیا]]
|از ۱۹۷۲<ref>{{cite web|author=Flexibe Solutions |url=http://www.azembassy.it/browse.php?lang=eng&page=010201 |title=Embassy of Azerbaijan Republic in Italy |publisher=Azembassy.it |date=۲۰۰۷-۱۰-۲۶ |accessdate=۲۰۱۰-۰۴-۱۷}}</ref>
|-
|'''[[بصره]]'''
|{{flagicon|Iraq}} [[عراق]]
|از ۱۹۷۲<ref name=ANL/>
|-
|'''[[سارایوو]]'''
|{{flag|Bosnia and Herzegovina}} [[بوسنی هرزگوین]]
|از ۱۹۷۵<ref name=ANL/><ref name=Azeuro/>
|-
|'''[[هیوستون]]'''
|{{flagicon|United States}} [[آمریکا]]
|از ۱۹۷۶<ref name="Azerbaijan International">
{{cite journal
| url = http://azer.com/aiweb/categories/magazine/ai144_folder/144_articles/144_sister_cities.html
| title = Sister Cities: Baku and Houston. Celebrating 30 Years as Sister Cities
| month = Winter | year = ۲۰۰۶
| pages = ۶۸–۷۱
| author = Maud Beck
| journal = [[نشریه بین‌المللی آذربایجان]]
| accessdate = ۲۰۱۰-۰۲-۰۴}}
</ref>
|-
|'''[[بوردو]]'''
|{{flagicon|France}} [[فرانسه]]
|از ۱۹۷۹<ref name=ANL/>
|-
|'''[[تبریز]]'''
|{{flagicon|Iran}} [[ایران]]
|از ۱۹۸۰ <ref name=Azeuro/>
|-
|'''[[ماینز]]'''
|{{flagicon|Germany}} [[آلمان]]
|از ۱۹۸۴<ref name=Azeuro/>
|-
|'''[[ازمیر]]'''
|{{flagicon|Turkey}} [[ترکیه]]
|از ۱۹۸۵<ref>{{cite web|url=http://www.izmir.bel.tr/en/StandartPages.asp?menuID=1476&MenuName= |title=Izmir Metropolitan Municipality |publisher=Izmir.bel.tr |date= |accessdate=۲۰۱۰-۰۴-۱۷}}</ref>
|-
|'''[[وونگ تائو]]'''
|{{flagicon|Vietnam}} [[ویتنام]]
|از ۱۹۸۵<ref name=ANL/>
|}

== آب و هوا ==
{{Weather box
|location = Baku|metric first = yes|single line = yes|Jan high C = 6.6|Feb high C = 6.3|Mar high C = 9.8|Apr high C = 16.4|May high C = 22.1|Jun high C = 27.3|Jul high C = 30.6|Aug high C = 29.7|Sep high C = 25.6|Oct high C = 19.6|Nov high C = 13.5|Dec high C = 9.7|year high C = 18.1|Jan mean C = 4.4|Feb mean C = 4.2|Mar mean C = 7.0|Apr mean C = 12.9|May mean C = 18.5|Jun mean C = 23.5|Jul mean C = 26.4|Aug mean C = 26.3|Sep mean C = 22.5|Oct mean C = 16.6|Nov mean C = 11.2|Dec mean C = 7.3|year mean C = 15.1|Jan low C = 2.1|Feb low C = 2.0|Mar low C = 4.2|Apr low C = 9.4|May low C = 14.9|Jun low C = 19.7|Jul low C = 22.2|Aug low C = 22.9|Sep low C = 19.4|Oct low C = 13.6|Nov low C = 8.8|Dec low C = 4.8|year low C = 12.0|Jan precipitation mm = 21|Feb precipitation mm = 20|Mar precipitation mm = 21|Apr precipitation mm = 18|May precipitation mm = 18|Jun precipitation mm = 8|Jul precipitation mm = 2|Aug precipitation mm = 6|Sep precipitation mm = 15|Oct precipitation mm = 25|Nov precipitation mm = 30|Dec precipitation mm = 26|year precipitation mm = 210|Jan precipitation days = 6|Feb precipitation days = 6|Mar precipitation days = 5|Apr precipitation days = 4|May precipitation days = 3|Jun precipitation days = 2|Jul precipitation days = 1|Aug precipitation days = 2|Sep precipitation days = 2|Oct precipitation days = 6|Nov precipitation days = 6|Dec precipitation days = 6|unit precipitation days = 0.1 mm|unit snow days = 1 cm|Jan snow days = 4|Feb snow days = 3|Mar snow days = 0|Apr snow days = 0|May snow days = 0|Jun snow days = 0|Jul snow days = 0|Aug snow days = 0|Sep snow days = 0|Oct snow days = 0|Nov snow days = 0|Dec snow days = 3|Year snow days = 10|Jan sun = 89.9|Feb sun = 89.0|Mar sun = 124.0|Apr sun = 195.0|May sun = 257.3|Jun sun = 294.0|Jul sun = 313.1|Aug sun = 282.1|Sep sun = 222.0|Oct sun = 145.7|Nov sun = 93.0|Dec sun = 102.3|year sun = 2207.4|source 1 = [[سازمان جهانی هواشناسی]] (UN),<ref name=" WMO ">{{cite web
|url=http://worldweather.wmo.int/007/c00018.htm
|title=World Weather Information Service}}</ref> [[Hong Kong Observatory]]<ref>[http://www.weather.gov.hk/wxinfo/climat/world/eng/europe/gr_tu/baku_e.htm "Climatological Information for Baku, Azerbaijan"] – Hong Kong Observatory</ref> <small>for data of sunshine hours</small>|date = November 2012|source 2 = Meoweather (Snowy days)<ref name="Snow">{{cite web|url=http://www.meoweather.com/history/Azerbaijan/na/40.3952778/49.8822222/Baku.html |title=Baku, Azerbaijan |publisher= Meoweather |accessdate= 25 February 2013}}</ref>}}

== شاعران مشهور باکو ==
* [[صالح باکویی]]
* [[عهدی باکویی]]
* [[فانی باکویی]]
* [[قدسی باکویی]]
* [[مقرب باکویی]]

== نگارخانه ==
<gallery>
Image:Azerbaigian-baku.jpg|باکو از زاویه «ایچری شَهَر»
Image:View of Baku, 2004.jpg|قسمت مرکزی باکو
Image:View_of_Baku,_2004_(2).jpg|باکو «ایچری شَهَر»
Image:Icheri sheher.jpg|دروازهٔ «ایچری شَهَر»
Image:Azerbaigian-baku4.jpg|منظره پارک ساحلی باکو
Image:Baku Maiden Tower 2008.jpg|نمای بیرونی قیز قلعه سی
Image:View from the Maiden Tower, Baku, 2008.jpg|باکو برفراز قیز قلعه سی
Image:Baku5.jpg|شبهای باکو
Image:Baku TV Tower, 2008.jpg|باکو برفراز قیز قلعه سی
Image:Puppet Theatre, Baku, 2008.jpg|تئاتر کودک (کوکلار تاتری)
Image:Neftchiler Avenue, Baku, 2008.jpg|باکو، برفراز قیز قلعه سی
Image:TARGOVA.JPG|تارگوا
Image:Baku2010.jpg|نمایی از شهر باکو
</gallery>

== جستارهای وابسته ==
* [[ریشه نام باکو]]

== منابع ==
{{چپ‌چین}}
{{پانویس}}
* [//en.wikipedia.org/w/index.php?title=Baku&oldid=184580325 ویکی‌پدیای انگلیسی]

{{پایان چپ‌چین}}
== پیوند به بیرون ==
{{ویکی‌سفر}}
{{ویکی‌انبار|Category:Baku}}
* [http://www.encyclopaediaislamica.com/madkhal2.php?sid=304 باکو در دانشنامه اسلام]

{{پایتخت‌های آسیا}}
{{شهرهای اقماری حومه باکو}}
{{تقسیمات کشوری جمهوری آذربایجان}}
{{امتیازات و قراردادها در دوره قاجار}}
{{دریای خزر}}

[[رده:باکو|باکو]]
[[رده:پایتخت‌های آسیا]]
[[رده:پایتخت‌های اروپا]]
[[رده:پایتخت‌های کشورهای همسایه ایران]]
[[رده:شهرهای ایران قدیم]]
[[رده:شهرهای بندری در جمهوری آذربایجان]]
[[رده:شهرهای جمهوری آذربایجان]]
[[رده:مناطق مسکونی حاشیه خزر]]
[[رده:مناطق مسکونی در جمهوری آذربایجان]]
[[رده:مناطق مسکونی ساحلی در جمهوری آذربایجان]]
[[رده:میراث جهانی یونسکو در جمهوری آذربایجان]]
[[رده:ناحیه‌ها در جمهوری آذربایجان]]

@@ سطر ۱: / سطر ۱: @@
 '''باکو''' (به [[ترکی آذربایجانی]]: Bakı )، پایتخت [[جمهوری آذربایجان]]، بزرگترین شهر و همچنین بزرگترین بندر این کشور است. این شهر بر ساحل غربی [[دریای خزر]] در شبه جزیره [[آب‌شوران]] قرار دارد و یکی از مناطق نفت‌خیز جهان می‌باشد.
-باکو پر جمعیّت‌ترین<ref>[http://www.xpatulator.com/outside.cfm?lid=16 Azerbaijan, Baku - cost of living<!-- عنوان تصحیح شده توسط ربات -->]</ref> شهر قفقاز است. وجود تعداد بسیاری از پارک‌های ساحلی و برگزاری برنامه‌های متعدد هنری از جمله [[موسیقی]]، [[تئاتر]] و [[اپرا]] جذبه خاصی به این شهر داده‌است.
+باکو پر جمعیّت‌ترین<ref>[http://www.xpatulator.com/outside.cfm?lid=16 Azerbaijan, Baku - cost of living<!-- عنوان تصحیح شده توسط ربات -->]</ref> شهر قفقاز است.
-بخش قدیمی شهر باکو [[ایچری شَهَر(باکو)|(İçəri Şəhər ''ایچری شَهَر'')]]، همراه با برج و حصار قلعه شهر به خوبی از [[سده‌های میانه]] بجا مانده و یکی از آثار ثبت شده در [[یونسکو]] به عنوان میراث فرهنگ جهانی است.<ref>{{یادکرد|فصل=|کتاب=|ناشر= |چاپ= |شهر= |کوشش= |ویرایش=  |سال=|شابک=|نویسنده= |نویسندگان سایر بخش‌ها=|ترجمه=|صفحه=  |زبان=en |مقاله= [http://bakucity.az/main/index_en.html The Executive Power of Baku City] |ژورنال= |نشریه=Bakucity.az |تاریخ=  |دوره= |شماره= |شاپا=}} Retrieved on 2009-05-22. </ref>. جمعیت شهری در ابتدای سال ۲۰۰۹ حدود ۲٫۰۴ میلیون نفر برآورد شده است.<ref name=pop>{{یادکرد|فصل=|کتاب=|ناشر= |چاپ= |شهر= |کوشش= |ویرایش=  |سال=|شابک=|نویسنده= |نویسندگان سایر بخش‌ها=|ترجمه=|صفحه=  |زبان=en |مقاله= [http://www.azstat.org/statinfo/demoqraphic/en/2_2.shtml Population by economic and administrative regions, urban settlements at the beginning of the ۲۰۰۹] |ژورنال= |نشریه= |تاریخ=  |دوره= |شماره= |شاپا=}} Retrieved on 2009-11-21. </ref>. در ابتدای سال ۲۰۰۳ بیش از ۱۵۳ هزار نفر از آوارگان داخلی (ناشی از [[جنگ قره باغ]]) و هچنین ۹۴ هزار نفر پناهنده خارجی در این شهر علاوه بر جمعیت اصلی وجود داشته‌اند.<ref>{{ru icon}}{{یادکرد|فصل=|کتاب=|ناشر= |چاپ= |شهر= |کوشش= |ویرایش=  |سال=|شابک=|نویسنده= |نویسندگان سایر بخش‌ها=|ترجمه=|صفحه=  |زبان=en |مقاله= [http://www.baku-online.com/ru/baku.htmhttp://web.archive.org/web/20070701132551/http://www.baku-online.com/ru/baku.htm Баку] |ژورنال= |نشریه= |تاریخ=  2007-07-01|دوره= |شماره= |شاپا=}} Retrieved on 2007-07-15. </ref>.
+بخش قدیمی شهر باکو [[ایچری شَهَر(باکو)|(İçəri Şəhər ''ایچری شَهَر'')]]، همراه با برج و حصار قلعه شهر به خوبی از [[سده‌های میانه]] بجا مانده و یکی از آثار ثبت شده در [[یونسکو]] به عنوان میراث فرهنگ جهانی است.<ref>{{یادکرد|فصل=|کتاب=|ناشر= |چاپ= |شهر= |کوشش= |ویرایش=  |سال=|شابک=|نویسنده= |نویسندگان سایر بخش‌ها=|ترجمه=|صفحه=  |زبان=en |مقاله= [http://bakucity.az/main/index_en.html The Executive Power of Baku City] |ژورنال= |نشریه=Bakucity.az |تاریخ=  |دوره= |شماره= |شاپا=}} Retrieved on 2009-05-22. </ref>. جمعیت شهری در ابتدای سال ۲۰۰۹ حدود ۲٫۰۴ میلیون نفر برآورد شده است.<ref name=pop>{{یادکرد|فصل=|کتاب=|ناشر= |چاپ= |شهر= |کوشش= |ویرایش=  |سال=|شابک=|نویسنده= |نویسندگان سایر بخش‌ها=|ترجمه=|صفحه=  |زبان=en |مقاله= [http://www.azstat.org/statinfo/demoqraphic/en/2_2.shtml Population by economic and administrative regions, urban settlements at the beginning of the ۲۰۰۹] |ژورنال= |نشریه= |تاریخ=  |دوره= |شماره= |شاپا=}} Retrieved on 2009-11-21. </ref>. در ابتدای سال ۲۰۰۳ بیش از ۱۵۳ هزار نفر از آوارگان داخلی (ناشی از [[جنگ قره باغ]]) و همچنین ۹۴ هزار نفر پناهنده خارجی در این شهر علاوه بر جمعیت اصلی وجود داشته‌اند.<ref>{{ru icon}}{{یادکرد|فصل=|کتاب=|ناشر= |چاپ= |شهر= |کوشش= |ویرایش=  |سال=|شابک=|نویسنده= |نویسندگان سایر بخش‌ها=|ترجمه=|صفحه=  |زبان=en |مقاله= [http://www.baku-online.com/ru/baku.htmhttp://web.archive.org/web/20070701132551/http://www.baku-online.com/ru/baku.htm Баку] |ژورنال= |نشریه= |تاریخ=  2007-07-01|دوره= |شماره= |شاپا=}} Retrieved on 2007-07-15. </ref>.
 در سال ۲۰۰۷ و در نشست وزرای فرهنگی اعضای [[سازمان کنفرانس اسلامی]]، باکو به عنوان پایتخت [[فرهنگ اسلامی]] برای سال ۲۰۰۹ اعلام شد<ref>[http://en.apa.az/print.php?id=94244 APA Azeri Press Agency]</ref>. در سال ۲۰۰۰ بخش قدیمی باکو ([[ایچری شَهَر(باکو)|(İçəri Şəhər ''ایچری شَهَر'')]]) بعلاوه [[سرای شروانشاهان]] (به [[ترکی آذربایجانی]]، شیروانشاهلار سارایی) و [[قلعه دختر (باکو)|قلعه دختر]] به عنوان [[میراث جهانی یونسکو]] به ثبت رسیده‌اند.

→ نسخهٔ قدیمی‌تر	نسخهٔ ‏۷ ژانویهٔ ۲۰۱۵، ساعت ۰۶:۴۴
(بدون تفاوت)